مارکت پلیس چیست؟با مزایا،معایب و انواع Marketplace آشنا شوید
هانیه خرم زاده 1401-04-21

بیش از 60 درصد از فروش در حال حاضر از طریق مارکت پلیس انجام می شود و برخی از موفق ترین شرکت ها در سراسر جهان (Airbnb، آمازون، اوبر، دیجی کالا و …) تحت این مدل فعالیت می کنند.

در ظاهر، ممکن است به نظر برسد که مارکت پلیس‌ها به دلیل ماهیت آنها به عنوان پلتفرم های چند فروشنده، بسیار پیچیده تر از سایر مشاغل مشابه هستند. حقیقت این است که مدل Marketplace به طور شگفت‌آوری ناب و مقیاس‌پذیر برای استارت‌آپ‌های جدید است.

در این مقاله از نژودا به شما می‌گوییم مارکت پلیس چیست، چه مزایایی دارد و بهترین مارکت پلیس های ایرانی کدام کسب و کارها هستند.

مارکت پلیس چیست؟

امروزه بسیاری از کسب‌وکارها به دنبال کانال‌های مناسبی برای توزیع کالا و خدمات، دستیابی به مخاطبان زیاد و همچنین کاهش هزینه‌های بازاریابی هستند. پلتفرم های مارکت پلیس آنلاین برای حل این مشکل طراحی شده اند.

چه در حال تحقیق در مورد ایده های مختلف فروش آنلاین باشید و چه در حال یادگیری نحوه فروش عمده، احتمالاً با اصطلاح Marketplace مواجه شده اید. اگرچه خود این اصطلاح ساده به نظر می رسد، اما نکات ظریفی بین مارکت پلیس‌ها وجود دارد که درک آنها مهم است.

Marketplace به هر مکانی اعم از حضوری یا آنلاین گفته می شود که تبادل کالا بین خریداران و فروشندگان را تسهیل می کند. مدل کسب و کار مارکت پلیس با مدل خرده‌فروشی متفاوت است، زیرا معاملات در هر دو جهت اتفاق می‌افتد، نه فقط در یک جهت.

مارکت‌پلیس‌ها ممکن است تقریباً هر نوع محصولی را برای فروش ارائه دهند، از قطعات خودرو و تجهیزات ورزشی گرفته تا لوازم آشپزخانه و اسباب بازی های کودکان. انواع مختلفی از Marketplace وجود دارد که در ادامه این مقاله به تفصیل توضیح خواهیم داد.

Marketplace های آنلاین در حال حاضر روز به روز بیشتر محبوب می‌شوند؛ زیرا راه اندازی یک کسب و کار اینترنتی در دنیای امروز مقرون به صرفه تر از همیشه است و البته سود آن هم بسیار وسوسه کننده است! نمونه‌های سایت مارکت پلیس مانند Amazon، Etsy، Walmart، eBay، Wayfair و Chewy به برخی از بازارهای آنلاین پیشرو برای خرده‌فروشان تبدیل شده‌اند. نمونه‌های ایرانی این فضاها را می‌توانید در سایت‌هایی مانند دیجی کالا، باسلام، اسنپ، زنبیل، تیمچه و … است.

برخی از مارکت پلیس‌ها الزاماتی را برای فروشنده تعیین می‌کنند تا اطمینان حاصل شود که فقط برندهایی با کیفیت خاص می توانند در این فضا محصولات خود را بفروشند. اگر یک مارکت پلیس این نوع الزامات را اعمال کند، معمولاً به انواع خاصی از محصولات یا صنایع محدود می شود.

مارکت پلیس‌ها از خرده فروشی هم فراتر می‌روند و کمک می‌کنند تا محصولات را راحت‌تر به دست مشتریان برسانند.

با اتصال فروشندگان و مشتریان، یک Marketplace به آنها این امکان را می دهد که پرداخت ها و سفارشات را در یک مکان انجام دهند. یک سازمان یا فرد برای ارائه خدمات در مارکت پلیس دیگر نیازی به ایجاد یک وب سایت یا اپ و تبلیغ و بازاریابی برای آن ندارد، بلکه فقط یک پروفایل ایجاد کرده و اطلاعات و محصولات مربوطه را اضافه می کند.

تفاوت مارکت پلیس با فروشگاه آنلاین چیست؟

تفاوت مارکت پلیس با فروشگاه آنلاین چیست؟

یک Marketplace بستری است که فروشندگان می توانند در آن جمع شوند تا محصولات یا خدمات خود را در یک بستر واحد به مشتری بفروشند. نقش یک مالک Marketplace گرد هم آوردن فروشندگان مناسب و مشتریان مناسب برای هدایت فروش از طریق یک پلتفرم دارای چند فروشنده (multi-vendor platform) است. از این طریق فروشندگان مکانی برای دیده شدن و فروش محصولات خود دارند و صاحب مارکت پلیس هم از هر فروش پورسانتی دریافت می کند.

از طرف دیگر، فروشگاه آنلاین، فروشگاهی است که محصولات خود را به صورت آنلاین به فروش می رساند. تمام بازاریابی و عملیات توسط شرکتی که صاحب وب سایت و محصولات است مدیریت می شود و کل سود برای خود وب سایت است. فروشگاه های اینترنتی مانند مارکت پلیس دارای چندین فروشنده نیستند؛ بلکه فروشنده تنها خود وب سایت است و محصولات را خودش تامین کرده و به دست مشتری می‌رساند. در حالی که در Marketplace، تامین کننده کالا فروشندگانی هستند که در این پلتفرم فعالیت می‌کنند.

در واقع Marketplace تنها بستری برای فروشندگان است تا محصولات خود را به فروش برسانند و صاحب سایت نیز از سود آن بهره مند شود.

بر خلاف افرادی که صاحب فروشگاه آنلاین هستند، افرادی که مالک یک مارکت پلیس هستند مالک کالاهایی نیستند که در پلتفرمشان به فروش می‌رسد. به عنوان مثال دیجی کالا مالک محصولاتی نیست که توسط فروشندگانش به فروش می‌رسد.

پس تا اینجا متوجه شدیم که مارکت‌پلیس و فروشگاه اینترنتی چند تفاوت اساسی با هم دارند که شامل موارد زیر می‌شود:

  • در فروشگاه اینترنتی، تنها فروشنده خود سایت و صاحب آن است، اما در Marketplace چندین فروشنده در یک پلتفرم فعالیت می‌کنند و محصولات را به فروش می‌رسانند.
  • در فروشگاه اینترنتی سود و درآمد حاصل از فروش محصولات برای صاحب سایت است اما در یک مارکت پلیس درآمد برای فروشندگانی است که در آن پلتفرم فعالیت می‌کنند و صاحب Marketplace تنها درصدی از درآمد این فروشندگان را به عنوان پورسانت دریافت می‌کند.
  • در فروشگاه اینترنتی صاحب سایت مالک محصولاتی است که در آن موجود است اما در مارکت پلیس، صاحب سایت یا پلتفرم مالک محصولات محسوب نمی‌شود.
  • مسئول تامین کالا در فروشگاه اینترنتی، صاحب سایت است اما در Marketplace، صاحب این پلتفرم مسئولیتی برای تامین کالا ندارد و خود فروشندگان کالا را تامین می‌کنند.

انواع مارکت پلیس

انواع مارکت پلیس

پلتفرم های مارکت پلیس های آنلاین به طور کلی بر اساس مخاطبان هدف، تمرکز و رویکرد مدیریت طبقه بندی می شوند. اگرچه بسیاری از مردم تصور می‌کنند که marketplace فقط به خرده‌فروشی آنلاین محدود می‌شود، اما واقعیت این است که بخش‌های زیادی از آموزش و تولید گرفته تا مراقبت‌های بهداشتی و بیمه را شامل می‌شود.

در این قسمت انواع مارکت پلیس ها را همراه با طبقه بندی آنها با هم مرور می‌کنیم.

انواع مارکت پلیس بر اساس مخاطب هدف

مارکت پلیس های B2B یا Business-to-business (عمده فروشی آنلاین)

یک مارکت پلیس B2B سازمان ها (مصرف کنندگان) را با سایر مشاغل (فروشندگان)، مرتبط می کند. به عنوان مثال، خرده فروشان، عمده فروشان، یا تولیدکنندگان را به سازمان‌ها و شرکت‌ها متصل می‌کند. شرکت‌ها با ایجاد سفارش‌ها و انجام معاملات از طریق یک پلتفرم Marketplace آنلاین، فرآیندهایی مانند فروش و خرید را به آسانی انجام می‌دهند و همچنین شفافیت معاملات مالی را بهبود می‌بخشند.

با استفاده از این نوع وب سایت، ارائه دهندگان می توانند در مقایسه با روش های دیگر مانند ایجاد وب سایت فروشگاه آنلاین یا افتتاح فروشگاه فیزیکی، خدمات را بسیار سریعتر ارائه دهند. با یک مارکت پلیس B2B، آنها همچنین می توانند کانال های فروش خود را گسترش دهند و مخاطبان جدیدی را جذب کنند.

سازمان ها عموما تمایل بیشتری به خرید عمده یا استفاده از خدمات تیمی از متخصصان دارند. در نتیجه، اندازه سفارش‌های ثبت شده در سیستم اغلب بین هزاران تا میلیون‌ها تومان متفاوت است. بنابراین، برای مشتریان بسیار مهم است که از کیفیت بالای خدمات اطمینان حاصل کنند.

برای افزایش اعتبار، مارکت پلیس باید اقدامات زیر را انجام دهد:

  • یک سیستم بررسی و رتبه بندی را پیاده سازی کند تا مشتریان بتوانند کیفیت خدمات را تشخیص دهند و تصمیمات آگاهانه تری برای خرید بگیرند.
  • الزام فروشندگان به ارائه مدارک قانونی و مجوزهای لازم و بررسی آنها
  • تایید اعتبار کاربران جدیدی که می خواهند در یک پلتفرم Marketplace آنلاین ثبت نام کنند
  • از تامین کنندگان بخواهد ضمانت بازگشت وجه، سیاست های مرجوع کالا، جزئیات تحویل و شرایط خدمات را به مصرف کنندگان ارائه دهند.

Amazon Business، eWorldTrade و Thomas و سایت ایرانی ایکسب نمونه هایی از مارکت پلیس‌های B2B محبوب هستند. با هدف افزایش درآمد، برخی از مارکت پلیس‌های business-to-consumer (B2C) مانند eBay از قبل شروع به ارائه کالاهای مختلف به سازمان ها کرده اند.

مارکت پلیس های business-to-consumer (B2C)

مارکت پلیس B2C یک برنامه یا وب‌سایت است که فروشندگان را با مشتریان فردی مطابقت می‌دهد. یک مارکت‌پلیس فروش آنلاین را می توان با یک فروشگاه خرده فروشی مقایسه کرد که در آن مصرف کنندگان می توانند انواع محصولات ارائه شده توسط فروشندگان متعدد را پیدا کنند اما در یک خرده فروشی آنلاین، محصولات توسط خود سایت ارائه می‌شوند.

به عنوان مثال، Booking.com یک پلت فرم B2C است که هزاران هتلدار و صاحب ملک را با مسافران در سراسر جهان متصل می کند. از امروز، مارکت پلیس B2C محبوب‌ترین مدلی است که شامل غول‌هایی مانند آمازون، eBay، AliExpress و Booking.com می‌شود که احتمالاً برای سال‌ها در انحصار باقی خواهند ماند. بنابراین ممکن است به دلیل رقابت زیاد جذب میلیون ها کاربر دشوار باشد.

مارکت پلیس‌ های Peer-to-peer (P2P یا C2C)

بازارهای Peer-to-peer (P2P) یا customer-to-customer (C2C) افراد را گرد هم می آورد تا آنها را قادر سازد محصولات و خدمات را از طریق یک پلتفرم واحد به اشتراک بگذارند. این نوع اپلیکیشن/وب سایت افرادی با سلیقه و دغدغه‌های مشابه را متحد می کند. مارکت پلیس کمدا یکی از انواع Marketplace های C2C است که اکثرا خانم‌ها را هدف قرار داده و در آن کاربرانی با دغدغه‌های مشابه محصولات خود را به یکدیگر می‌فروشند.

ویژگی اصلی یک مارکت پلیس P2P این است که کاربر آن می تواند به طور همزمان یک مصرف کننده و ارائه دهنده خدمات باشد. مشتریان همچنین می توانند نقش خود را بسته به نیاز خود تغییر دهند. یک مدل P2P معمولاً با چرخه فروش کوتاه‌تر در مقایسه با بازارهای B2C و B2B متمایز می‌شود. نمونه هایی از سیستم های P2P Uber و Etsy هستند. همان طور که گفتیم کمدا نیز یک مثال ایرانی از P2P Marketplace است.

انواع مارکت پلیس بر اساس تمرکز

مارکت پلیس های عمودی

یک Marketplace عمودی کالاها یا خدماتی را ارائه می دهد که متعلق به بخش یا دسته خاصی هستند. Etsy، یک مارکت پلیس عمودی شناخته شده است که روی کالاهای قدیمی و دست ساز تمرکز دارد. با استفاده از این پلتفرم‌ها، مشتریان می توانند متخصصانی را برای انجام کارهای روزمره استخدام کنند یا کالاهای مورد نیاز خود را خریداری کنند. با انتخاب این نوع بازار، شما یک جایگاه خاص را هدف قرار می دهید و در نتیجه شانس خود را برای متمایز شدن از رقبا افزایش می دهید.

مارکت پلیس های افقی

با ارائه کالاها و خدمات مختلف از فروشندگان متعدد، یک مارکت‌پلیس افقی را می توان به عنوان یک فروشگاه آنلاین در نظر گرفت که نیازهای مختلف مصرف کننده را برآورده می کند.

این نوع وب سایت‌ها در تلاش برای دستیابی هر چه بیشتر به مشتریان، معمولاً محصولاتی را در مناطق مختلف ارائه می دهند. آمازون و AliExpress مارکت پلیس های افقی معروفی هستند که در آن مشتریان تقریباً به هر چیزی از لباس و دکوراسیون منزل گرفته تا لوازم الکترونیکی دسترسی دارند.

مزایا و معایب مارکت پلیس

مزایا و معایب مارکت پلیس

Marketplace هم مانند بسیاری از پلتفرم‌های دیگر مزایا و معایب مخصوص به خود را دارد که در این قسمت بررسی می‌کنیم.

یکی از مهم‌ترین مزایای مارکت پلیس نسبت به مزایای راه اندازی فروشگاه اینترنتی برای کسب و کارها این است که هزینه‌های تبلیغات، سئو و تولید محتوای شما بسیار کمتر از زمانی خواهد بود که برای سایت شخصی خود کار کنید و بازخورد آن بسیار قابل توجه است.

در اکثر مارکت پلیس ها به خوبی روی سئو و محتوا و دیجیتال مارکتینگ کار می‌شود و به همین دلیل برای فروش محصولات و خدمات رشد خوبی دارند و به صفحه 1 گوگل می‌رسند. بنابراین شما می‌توانید به خوبی از طریق آنها فروش داشته باشید.

از طرف دیگر رقابتی که در این فضا وجود دارد به مشاوره کسب و کار های حاضر در این پلتفرم کمک زیادی می‌کند. زیرا هرچه کیفیت خدمات دهی شما بالاتر باشد، در مقایسه با سایر رقبای حاضر در این فضا بیشتر می‌درخشید و کاربران تمایز شما با بقیه را به راحتی متوجه می‌شوند.

علاوه بر این ارسال محصولات شما و رساندن آنها به دست مشتری به عهده خود Marketplace است و پس از دریافت کالا از شما آن را به دست مشتری می‌رساند. از سوی دیگر این سایت‌ها اغلب دارای کادر پشتیبانی هستند و در صورتی که مشکلی به وجود بیاید هم به شما و هم به مشتریان کمک می‌کنند تا در سریع‌ترین زمان ممکن مشکل را برطرف کنند.

در کنار همه این موارد، برای فعالیت در یک مارکت‌پلیس نیازی نیست دردسرهای دریافت مجوز کسب و کار آنلاین را تحمل کنید و به راحتی به فروش آنلاین محصولات خود بپردازید.

با همه این مزایا، آشنایی با معایب مارکت پلیس هم خالی از لطف نیست.

یکی از مهم‌ترین معایب Marketplace این است که سودی که می‌تواند برای خودتان باشد را با صاحب مارکت پلیس شریک می‌شوید. همچنین مخاطبان شناخت چندانی از شما به دست نمی‌آورند؛ زیرا تحت عنوان نام آن Marketplace از شما خرید می‌کنند.

امتیاز به مطلب

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نام
کپچا code

دیگران را با نوشتن نظرات خود، برای انتخاب این محصول راهنمایی کنید

لطفا پیش از ارسال نظر، خلاصه قوانین زیر را مطالعه کنید فارسی بنویسید و از کیبورد فارسی استفاده کنید. بهتر است از فضای خالی بیش‌از‌حدِ معمول، شکلک یا ایموجی استفاده نکنید و از کشیدن حروف یا کلمات با صفحه‌کلید بپرهیزید نظرات خود را براساس تجربه و استفاده‌ی عملی و با دقت به نکات فنی ارسال کنید؛ بدون تعصب به محصول خاص، مزایا و معایب را بازگو کنید و بهتر است از ارسال نظرات چندکلمه‌‌ای خودداری کنید بهتر است در نظرات خود از تمرکز روی عناصر متغیر مثل قیمت، پرهیز کنید